Superkomórki
Superkomórka to ogromna chmura burzowa, której cykl
życia jest dłuższy od cyklu życia zwyczajnej chmury burzowej cumulonimbus.
Czasami superkomórka prowadzi do intensywnych tornad, opadów gradu
i niezwykle silnych porywów wiatrów. Pewne cechy charakterystyczne
dla superkomórek pozwalają je rozpoznać.
 
Unoszące się z prędkością nawet 270 km/h powietrze nadaje tym chmurom groźny, kalafiorowaty
kształt, poza tym powietrze unosząc się zakręca, a to powoduje że część chmur wygląda
coś na kształt korkociągu.
Na samym szczycie wirującego powietrza powstaje równie groźnie wyglądająca
kopuła.
Miliony kropelek wody i kryształków lodu to wszystko co widzimy
- wszystko dzieje się wewnątrz chmury, jednak po jej wyglądzie możemy osądzić co
dzieje się w środku. Wirujący słup powietrza nazwany mezocyklonem to serce
superkomórki i właśnie obecność mezocyklonu wyróżnia ją wśród
zwyczajnych chmur burzowych. Podobnie jak większość chmur burzowych, superkomórka
potrzebuje ciepłego i wilgotnego powietrza przy powierzchni ziemi, o wiele chłodniejszego
na większych wysokościach oraz mechanizmu, który uniesie to powietrze przy
powierzchni ziemi do góry w rejon powietrza chłodnego. Często taki mechanizm
to po prostu ogrzane wznoszące się powietrze - ciepłe powietrze unosi się gdyż jest
bardziej lekkie od otoczenia, a zatem im większa jest różnica temperatur między
powietrzem wnoszącym się, a powietrzem otaczającym go tym więcej niesie ono energii,
która uwolniona w procesie kondensacji lub resublimacji (w postaci ciepła
utajonego tych procesów) zwiększa intensywność superkomórki. Wracając
do mezocyklonu, żeby burzę nazwać superkomórką to wysoko powyżej ziemi muszą
wystąpić wiatry wiejące z różnych kierunków na różnych wysokościach,
które w odpowiednim układzie wywołują specyficzny wirujący ruch powietrza
- mezocyklon. Taki unikatowy układ wnoszącego się i opadającego powietrza zapobiega
wpadaniu kropli deszczu (gradu) z powrotem w tunel z unoszącym się powietrzem. Zwykłe
burze "gasną" często szybciej niż po pół godzinie, gdyż deszcz zaczyna
wpadać w obszar unoszącego się powietrza, a to niejako odcina dopływ paliwa w postaci
właśnie ciepłego i wilgotnego powietrza. Superkomórki zaś mogą trwać godzinami
i przemieszczać się na setki kilometrów.
Jeszcze słowo o tornadzie; siła wprawiająca powietrze w ruch wirujący przyczynia
się do powstania tornada w miejscu gdzie powietrze stale się unosi, a tutaj jak wiemy
brak opadów, zatem tornado zawsze formuje się w obszarze wolnym od opadów.
Czasami superkomórki przynoszą niezwykle silne uderzenia wiatru o prędkości
nawet powyżej 150 km/h, które porównywalne są do słabych tornad, a
zwykło się je nazywać szkwałami.
|
