Wiatry warstwy granicznej
Siła tarcia wpływająca na kierunek ruchu powietrza zmniejsza się z wysokością
aż do poziomu, w którym nie wywiera wpływu w ogóle (zazwyczaj jest
to wysokość 1-2 km nad ziemią). Część atmosfery, w której siła tarcia wywiera
wpływ na ruch powietrza to warstwa graniczna. W warstwie tej, siła tarcia znosi wiatr
od kierunku równoległego do izobar.
Rozpatrzmy obszar niskiego ciśnienia, w którym wiatr, bez działania siły
tarcia, wiałby dokładnie w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara wokół
centrum niżu (na półkuli pn.). Jednak, kiedy uwzględnimy działanie siły tarcia
powierzchni terenu, wiatr zwalnia i dlatego działanie siły Coriolisa słabnie, w wpływ
siły gradientu barycznego wzrasta skręcając wiatr w kierunku do centrum niżu. Powoduje
to konwergencję w centrum niżu przy powierzchni ziemi, która unosi powietrze,
a to objawia się powstawaniem chmur (czasami nawet opadów i burz).
Podobnie w obszarze wysokiego ciśnienia. Wiatr wiałby tam dokładnie zgodnie z
ruchem wskazówek zegara, ale kiedy uwzględnimy wpływ siły tarcia terenu, wiatr
zwalnia i zmniejsza się siła Coriolisa a wzrasta wpływ siły gradientu barycznego
skręcając wiatr od centrum wyżu. Powoduje to dywergencję w centrum wyżu czyli opadanie
powietrza, co zapobiega powstawaniu chmur i daje piękną pogodę.
Dobrze znane nam i odczuwane przez nas wiatry należą właśnie do wiatrów
warstwy granicznej.
|
